Ciśnienie tętnicze krwi to nacisk, jaki wywiera krew na ścianę tętnicy, przepływając przez naczynia. Podobnie jak powietrze w oponie krew wypełnia tętnice do pewnej objętości. Zbyt wysokie ciśnienie krwi zagraża zdrowym tętnicom. Wynik pomiaru ciśnienia tętniczego krwi składa się z dwóch liczb. Pierwsza – większa – wyraża ciśnienie skurczowe, czyli największą siłę, z jaką serce tłoczy krew. Druga – mniejsza – oznacza ciśnienie rozkurczowe, czyli ciśnienie panujące w tętnicach podczas napełniania serca krwią przed następnym skurczem. Prawidłowe ciśnienie krwi w ciągu życia stale się zwiększa – od około 90/60 po urodzeniu do około 120/80 u osoby dorosłej. Ciśnienie przekraczające wartość 140/90 podczas co najmniej dwóch pomiarów uważa się za nieprawidłowo wysoki i określane jest jako nadciśnienie. Osoby z nadciśnieniem wynoszącym 200/120 wymagają bezzwłocznego leczenia. Utrzymujące się nadciśnienie zmusza serce do pracy ponad jego siły. Ponadto na skutek uszkadzania naczyń krwionośnych może dojść do uszkodzenia mózgu, oczu i nerek. Z tych względów nadciśnienie jest nazywane „cichym zabójcą”, ponieważ rzadko daje jakiekolwiek objawy, nawet wtedy, gdy już wyrządzi poważne szkody w organizmie. Pozostawione bez leczenia może doprowadzić do zaburzeń widzenia na skutek obrzęku nerwu wzrokowego lub krwawień do siatkówki, a także do zawału mięśnia sercowego, udaru mózgu i innych grożących śmiercią zmian, w tym do niewydolności nerek. Nadciśnienie może także wywołać zastoinową niewydolność serca – powszechne schorzenie u osób starszych, powodujące trudności w oddychaniu. Aż u 95% chorych z nadciśnieniem nie udaje się ustalić jego przyczyn. Ten typ nadciśnienia określa się jako nadciśnienie pierwotne. Przypadki nadciśnienia, których przyczynę można ustalić, nazywa się nadciśnieniem wtórnym. Najczęstszą przyczyną nadciśnienia wtórnego są choroby nerek. Wywołują je także niektóre typy nowotworów lub inne schorzenia powodujące wydzielanie w nadnerczach nadmiernych ilości hormonów, które podnoszą ciśnienie krwi.
Na nadciśnienie pierwotne duży wpływ ma styl życia. Bardzo dokładnie zbadano związek między nadciśnieniem a spożyciem soli. Mieszkańcy północnych wysp japońskich spożywają więcej soli na osobę niż jakakolwiek inna populacja na świecie. U nich właśnie zaobserwowano największą zapadalność na nadciśnienie. I przeciwnie – w rejonach, gdzie nie dodaje się soli do pokarmów, zasadniczo nie występują zachorowania na nadciśnienie pierwotne. Do innych czynników sprzyjających powstawaniu nadciśnienia krwi jest otyłość, cukrzyca i stres, a także niedobór potasu, wapnia i magnezu oraz brak aktywności fizycznej i długoletnie picie alkoholu. Mimo że wielu chorych przez długi okres nie odczuwa skutków nadciśnienia, w miarę upływu czasu pojawia się szum w uszach, zawroty głowy i tępy ból w tylnej jej części. Obserwuje się również tzw. mroczki w postaci drobnych ubytków w obszarze pola widzenia. Dolegliwości te pojawiają się w sytuacjach stresowych oraz przy gwałtownych zmianach pogody. Chorzy z nadciśnieniem wymagają systematycznej opieki lekarskiej, a rozpoczętego leczenia nie powinno się przerywać nawet w sytuacji, kiedy ciśnienie powróci do normy. Powrót ten uzyskuje się bowiem dzięki zastosowaniu określonych leków i z chwilą przerwania leczenia może nastąpić ponowny jeszcze wyższy wzrost ciśnienia. Wśród preparatów farmakologicznych obniżających ciśnienie krwi pokaźną część stanowią środki roślinne. Do surowców roślinnych, których regularne stosowanie wyraźnie obniża ciśnienie krwi, należą: kłącza perzu (43), kora kruszyny (28), korzenie mniszka (35), kwiatostany głogu (15), liście borówki czernicy (4), liście melisy (32), liście poziomki (48), morszczyn pęcherzykowaty (36), owoce róży dzikiej (55), ziele fiołka trójbarwnego (14), ziele jemioły (18), ziele ruty (58), ziele serdecznika (59), ziele skrzypu (61).
ZOBACZ CAŁY PORADNIK: Odmładzające zioła. Twój sposób na witalność idługowieczność>>>